Hipomielinizacyjna polineuropatia (HPN) u golden retrieverów

Hipomielinizacyjna polineuropatia (HPN) jest chorobą uwarunkowaną genetycznie, która wpływa na obwodowy układ nerwowy. U dotkniętych osobników dochodzi do zaburzeń w tworzeniu mieliny. Objawy kliniczne obejmują osłabienie mięśni, trudności w chodzeniu i koordynacji ruchów, drżenie oraz utratę odruchów. Choroba może pojawić się już w młodym wieku i stopniowo pogarszać jakość życia psa.

U golden retrieverów HPN jest spowodowana mutacją nonsensowną c.1924C>T w genie SH3TC2, który odgrywa ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu komórek Schwanna i mielinizacji włókien nerwowych, mutacją c.1479+1G>A w genie MTMR2, który uczestniczy m.in. w utrzymaniu integralności mieliny, oraz mutacją missensowną c.434T>C w genie MPZ, który koduje jedno z białek mieliny.

1. Dziedziczenie mutacji c.1924C>T w genie SH3TC2 oraz c.1479+1G>A w genie MTMR2 jest prawdopodobnie autosomalne recesywne. Oznacza to, że choroba rozwija się tylko u osobników, które odziedziczą zmutowany gen od obojga rodziców (P/P). Nosiciele (N/P) są klinicznie zdrowi, ale mogą przekazywać mutację potomstwu. W przypadku kojarzenia dwóch heterozygot (N/P) teoretycznie 25% potomstwa będzie zdrowe (N/N), 50% będzie nosicielami (N/P), a 25% będzie chore (P/P).

2. Dziedziczenie mutacji c.434T>C w genie MPZ jest prawdopodobnie autosomalne dominujące. Oznacza to, że jedna kopia zmutowanego genu wystarcza do wystąpienia objawów choroby. Osobniki o genotypach N/P oraz P/P są chore. Jedynie osobniki o genotypie N/N uznaje się za zdrowe. W przypadku kojarzenia dwóch heterozygot (N/P) teoretycznie 25% potomstwa będzie zdrowe (N/N), 50% odziedziczy jedną kopię mutacji, a 25% dwie kopie (P/P) i będzie chore.

.

References:

Cook, S., Hooser, B.N., Williams, D.C., Kortz, G., Aleman, M., Minor, K., Koziol, J., Friedenberg, S.G., Cullen, J.N., Shelton, G.D., Ekenstedt, K.J. : Canine models of Charcot-Marie-Tooth: MTMR2, MPZ, and SH3TC2 variants in golden retrievers with congenital hypomyelinating polyneuropathy. Neuromuscul Disord 33:677-691, 2023. Pubmed reference: 3740034