Ubarwienie agouti u świnek morskich vs. recesywna czerń

Ubarwienie agouti należy do podstawowych typów umaszczenia świnek morskich i charakteryzuje się typowym prążkowaniem pojedynczych włosów. Każdy włos zawiera naprzemienne odcinki ciemnego i jasnego pigmentu, co sprawia, że sierść wygląda ziarnisto lub jak mieszanka ciemnych i jasnych odcieni.

Powstawanie tego typu umaszczenia jest kontrolowane przez gen ASIP, kodujący białko sygnałowe agouti, które wpływa na aktywność melanocytów – komórek produkujących pigment w sierści. Pigmentacja sierści ssaków opiera się głównie na dwóch typach pigmentu: ciemnej eumelaninie (czarny lub brązowy pigment) oraz jasnej feomelaninie (żółty do czerwonego pigment). Białko ASIP działa jako antagonista receptora MC1R, który reguluje produkcję ciemnego pigmentu. Gdy receptor MC1R jest aktywny, komórki produkują ciemną eumelaninę. Gdy jego aktywność zostaje czasowo zablokowana przez białko ASIP, produkowana jest jaśniejsza feomelanina.

Mutacja c.181_184delTTCA w genie ASIP prowadzi do utraty jego funkcji, przez co nie jest on w stanie blokować receptora MC1R. W takim przypadku dochodzi do ciągłej produkcji ciemnego pigmentu, co skutkuje jednolicie czarną sierścią.

Mutacja dziedziczona jest w sposób autosomalny recesywny. Oznacza to, że osobniki o jednolicie czarnej sierści odziedziczyły zmutowany gen od obojga rodziców. Nosiciele mutacji mają typowe umaszczenie, ale mogą przekazywać mutację swojemu potomstwu. W przypadku kojarzenia dwóch heterozygot teoretycznie 25% potomstwa będzie wolne od mutacji, 50% będzie nosicielami, a 25% odziedziczy zmutowany gen od obojga rodziców.

Test genetyczny pozwala jednoznacznie określić genotyp zwierzęcia i dostarcza cennych informacji, szczególnie przy planowaniu hodowli oraz lepszym zrozumieniu mechanizmów genetycznych wpływających na umaszczenie świnek morskich.

.

Reference:

Lai, W., Hu, M., Zhu, W., Yu, F., Bai, C., Zhang, J., Yan, S. : A 4-bp deletion in the ASIP gene is associated with the recessive black coat colour in domestic guinea pigs (Cavia porcellus). Anim Genet 50:190-191, 2019. Pubmed reference: 30746725