Myksomatyczna choroba zastawki mitralnej (MMVD)

MMVD jest postępującą, degeneracyjną chorobą zastawki mitralnej, która stopniowo prowadzi do jej patologicznych zmian. Została zdiagnozowana u szerokiej gamy ras (Cavalier King Charles Spaniel, jamnik, pudel miniaturowy, Yorkshire terrier). Spośród wszystkich chorób serca MMVD należy do najczęstszych (szacuje się, że odpowiada nawet za 75% przypadków chorób serca u psów). Najwyższą częstość występowania MMVD stwierdza się jednak jednoznacznie u rasy Cavalier King Charles Spaniel. Rasa ta, w porównaniu z innymi rasami psów, jest obarczona zwiększonym ryzykiem wystąpienia choroby, często w bardzo młodym wieku i nierzadko z bardzo ciężkim przebiegiem. Postępujące zmiany degeneracyjne rozwijają się powoli i z czasem prowadzą do zastoinowej niewydolności serca.

Objawy zwykle pojawiają się około szóstego roku życia. Zaczynają się od szmeru sercowego, który jest pierwszym objawem wskazującym na rozwój choroby zastawki mitralnej. Patologiczne zmiany zastawki prowadzą do cofania się krwi, przeciążenia objętościowego lewego przedsionka, a w zaawansowanym stadium do gromadzenia się płynu w płucach. Dochodzi do pogorszenia oddychania, duszności oraz kaszlu. Wymienione objawy w końcowej fazie prowadzą do niewydolności serca.

MMVD jest chorobą wieloczynnikową i poligenową. Do tej pory zidentyfikowano jednak tylko jedną mutację w genie NEBL3, związaną z możliwym rozwojem MMVD. Badania nad innymi potencjalnymi wariantami nadal trwają.

Wykryta mutacja w genie NEBL3 (chr2:11,979,724) G/A zwiększa ryzyko wystąpienia MMVD i jest dziedziczona autosomalnie recesywnie. U osobników, które odziedziczą zmutowany gen od obojga rodziców, istnieje zwiększone ryzyko rozwoju choroby. Osobniki te określane są jako P/P (pozytywny/pozytywny). Nosiciele zmutowanego genu, oznaczani jako N/P (negatywny/pozytywny), posiadają mutację tylko od jednego z rodziców i nie są narażeni na wystąpienie MMVD, jednak mogą przekazywać mutację swojemu potomstwu. Osobnik zdrowy posiada genotyp N/N.

Przy kojarzeniu dwóch heterozygot (N/P) teoretycznie 25% potomstwa będzie zdrowe, 50% potomstwa będzie nosicielami, a 25% odziedziczy zmutowane geny od obojga rodziców i będzie obarczone zwiększonym ryzykiem wystąpienia MMVD. Krzyżowanie osobnika zdrowego (N/N) z nosicielem (N/P) skutkuje teoretycznie powstaniem 50% nosicieli i 50% osobników zdrowych.

Mead SE, Beijerink NJ, O’Brien M, Wade CM. Genetic Variants at the Nebulette Locus Are Associated with Myxomatous Mitral Valve Disease Severity in Cavalier King Charles Spaniels. Genes. 2022; 13(12):2292. https://doi.org/10.3390/genes13122292

Axelsson, Erik, et al. The genetic consequences of dog breed formation—accumulation of deleterious genetic variation and fixation of mutations associated with myxomatous mitral valve disease in cavalier King Charles spaniels. PLoS Genetics 17.9 (2021): e1009726.